Pojęcie
Inteligentnego Domu na stałe zagościło w naszym słownictwie. Jest to pojęcie bardzo szerokie. Co naprawdę ono oznacza? Inteligentny dom lub budynek obejmuje wykonanie szerokiego zakres różnych instalacji, które w mniejszym lub większym stopniu są ze sobą powiązane i zintegrowane oraz uzupełnione o różnego rodzaju czujniki pozwalające reagować na czynniki otoczenia i środowiska.
Instalacja elektryczna, ogrzewania, wentylacj i klimatyzacji (HVAC), rolet i żaluzji, bram garażowych i wjazdowych, videodomofonowa, teleinformatyczna (komputerowa i telefoniczna), audio i video oraz RTV/SAT, alarmowa (SSWiN), telewizji dozorowej (CCTV), zasilania, rezerwowego, nawodnienia i in. nie stanowią już odrębnych systemów.
Instalacja elektryczna nie służy już wyłącznie do dostarczenia energii do poszczególnych odbiorników i systemów. Osprzęt instalacyjny wykonany z nowoczesnych i estetycznych materiałów stanowi niejednokrotnie istotny element wyposażenia i dekoracji wnętrza. Z kolei różnorodne elementy automatyki i moduły elektroniczne łączą ze sobą systemy do niedawna pracujące osobno. Uzyskuje się dzięki temu możliwość zarządzania różnymi systemami i urządzeniami w jednorodny sposób, możliwość sterowania urządzeniami w zależności od czynników otoczenia (temperatura, wilgotność, wiatr, ruch, światło), a także wpływać na nie. Zarządzanie takie może być wykonywane lokalnie albo zdalnie, z dowolnego miejsca, które zapewnia odpowiednią komunikację z systemem.
Wszystkie te działania i elementy systemu mają służyć przede wszystkim podniesieniu
komfortu
użytkowania, zwiększeniu
bezpieczeństwa i obniżeniu kosztów użytkowania (
oszczędności).
Aby to było możliwe instalacja elektryczna musi zostać odpowiednio zaprojektowana i wykonana.
W instalacji tradycyjnej element sterujący, np. łącznik oświetlenia jest bezpośrednio połączony przewodami linii energetycznej z odbiornikiem, lampą lub elementem wykonawczym (np. stycznik). W takiej instalacji przy zmianach i próbie wykorzystania któregokolwiek z elementów sterujących do załączania innych odbiorników np. w innym pomieszczeniu wiąże się ze skomplikowanym i kosztownym jednocześnie układaniem nowych przewodów.
Trzon instalacji inteligentnego domu stanowi
system automatyki. Składają się na niego elementy, którymi sterujemy pracą poszczególnych urządzeń. W każdej instalacji automatyki wyróżniamy elementy sterujące oraz elementy sterowane, wykonawcze.
W instalacji nowoczesnej następuje rozdział elementów sterujących od elementów wykonawczych. Elementy sterujące, sensory, komunikują się z pozostałymi elementami systemu (jednostką centralną systemu lub bezpośrednio z aktorami) za pomocą magistrali przewodowej lub bezprzewodowo i nie są ściśle powiązane z elementami wykonawczymi. Poszczególne odbiory (oprawy oświetleniowe, napędy silnikowe, zawory itp.) podłączone są do elementów wykonawczych. Na etapie programowania systemu, ustala się zależności pomiędzy poszczególnymi elementami i przypisuje sensory do aktorów. W takiej instalacji zmiana zależności nie wymaga prowadzenia dodatkowych przewodów, a jedynie przeprogramowania systemu.
Zakres systemów „inteligentnych” nie musi obejmować cały dom, czy też budynek. Możliwe jest wykonanie instalacji, która obejmuje tylko część, a nawet jedno pomieszczenie. Wielkość instalacji zależy tylko od wymagań i oczekiwań inwestora.
Nie jest też konieczne wykonywanie od razu całej instalacji. Możliwe jest rozłożenie jej na etapy i wykonywanie częsci instalacji w późniejszym czasie. Jednak w takim przypadku niezbędne jest przewidzenie przyszłych wymagań i oczekiwanej funkcjonalności, aby w pierwszym etapie ułożyć przewody magistralne, sygnałowe i elektryczne do montowanych w przyszłości elemementów instalacyjnych. Także ułożenie przewodów zasilających powino zostać odpowiednio dostosowane – w instalacji tradycyjnej wiele odbiorów pracuje na jednym obwodzie, natomiast w
instalacji IB każdy odbiór sterowany musi został podłaczony do aktora osobnym przewodem.
Wykonane instalacje są oczywiście tak inteligentne, na ile je zaprojektowano i zaprogramowano, na co składają się pomysły i wymagania wszystkich osób biorących udział przy realizacji projektu, a więc oprócz projektanta i wykonawcy, także inwestora, któego oczekiwania wobec systemu muszą współgrać z propozycjami firmy wykonawczej.